Przejdź do treści
TrudnyWaga: 4-6 pkt

Prawdopodobieństwo Warunkowe i Drzewka

Losowanie w dwóch etapach, drzewko i wzór na prawdopodobieństwo warunkowe. Zadanie obecne na rozszerzeniu praktycznie w każdej sesji.

1. Kiedy rysować drzewko

Jeśli losowanie odbywa się w dwóch etapach — najpierw urna, potem kula; najpierw maszyna, potem produkt — drzewko jest najszybszą i najbezpieczniejszą drogą. Bywa też osobno punktowane jako element rozwiązania.

  • Gałęzie wychodzące z jednego punktu muszą sumować się do 1.
  • Wzdłuż gałęzi mnożymy prawdopodobieństwa kolejnych etapów.
  • Różne gałęzie dodajemy, jeśli prowadzą do tego samego zdarzenia.

2. Wzór na prawdopodobieństwo warunkowe

P(AB)=P(AB)P(B)P(A|B) = \frac{P(A \cap B)}{P(B)}

przy założeniu P(B)>0P(B) > 0

Czyta się to tak: „prawdopodobieństwo AA pod warunkiem, że zaszło BB". Zawężasz świat wyłącznie do sytuacji, w których BB już się wydarzyło — dlatego w mianowniku stoi właśnie P(B)P(B).

P(AB)P(A|B) i P(BA)P(B|A) to dwie różne liczby. Mylenie ich to najpoważniejszy błąd w tym dziale. Zawsze ustal najpierw, co jest warunkiem, czyli co już wiadomo, że zaszło.

3. Przykład z dwiema urnami

W pierwszej urnie są 3 kule białe i 2 czarne, w drugiej 1 biała i 4 czarne. Wybieramy losowo urnę, a z niej kulę. Wylosowano kulę białą — jakie jest prawdopodobieństwo, że pochodzi z pierwszej urny?

Wybór urny: 12\frac{1}{2} na każdą.
Biała z pierwszej: 1235=310\frac{1}{2} \cdot \frac{3}{5} = \frac{3}{10}
Biała z drugiej: 1215=110\frac{1}{2} \cdot \frac{1}{5} = \frac{1}{10}
Razem biała: 310+110=410\frac{3}{10} + \frac{1}{10} = \frac{4}{10}

Szukane: 3/104/10=34\frac{3/10}{4/10} = \frac{3}{4}

Zwróć uwagę na strukturę: w mianowniku ląduje suma wszystkich dróg prowadzących do zaobserwowanego zdarzenia, a w liczniku tylko ta jedna, o którą pytają. Ten sam schemat obsługuje zadania o wadliwych produktach z kilku maszyn.

4. Na co uważać

  • Losowanie bez zwracania zmienia prawdopodobieństwa na drugim etapie — zarówno licznik, jak i mianownik.
  • Niezależność trzeba wykazać, a nie założyć. Warunek to P(AB)=P(A)P(B)P(A \cap B) = P(A) \cdot P(B).
  • Suma gałęzi różna od 1 to sygnał błędu — sprawdź drzewko, zanim policzysz dalej.
  • Opisz oznaczenia. Zapisz, co znaczy AA, a co BB; bez tego rozwiązanie bywa uznane za niepełne.
Sprawdź wiedzę

Test: Rachunek Prawdopodobieństwa 🧠

Rozwiąż szybki test i zobacz, czy opanowałeś materiał.

Pytanie 1 / 10Programowanie
Ile jest wszystkich liczb czterocyfrowych o różnych cyfrach?

Nadal czujesz się niepewnie?

To tylko jeden z pewniaków. Na kursie przechodzimy przez nie wszystkie, krok po kroku, aż poczujesz ten spokój.

Pomóżcie mi zdać maturę!